Koniec bramek i wielka przebudowa A4. GDDKiA podpisała pierwszą umowę
Kierowcy podróżujący między Katowicami a Krakowem mają przed sobą dużą zmianę: w marcu 2027 roku znikną na autostradzie opłaty dla samochodów osobowych i motocykli. Jednocześnie ten odcinek A4 w końcu czeka duża zmiana - poszerzenie o trzeci pas w każdym kierunku.
Najpierw koniec opłat. Kiedy znikną bramki?
Przełomową datą będzie 16 marca 2027 roku. Dzień wcześniej wygaśnie podpisana w 1997 roku kontrowersyjna społecznie umowa koncesyjna ze spółką Stalexport Autostrada Małopolska, a zarządzanie 61-kilometrowym odcinkiem A4 przejmie państwo. Bez opłat pojadą samochody osobowe i motocykle, czyli pojazdy o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony.
Nie oznacza to jednak, że przejazd autostradą A4 będzie bezpłatny dla wszystkich. Pojazdy ciężkie nadal będą objęte opłatami w systemie e-TOLL, a zmiana dotyczy przede wszystkim kierowców korzystających dziś z punktów poboru opłat w Brzęczkowicach i Balicach.
Pierwsza umowa na trzeci pas. 24 kilometry na początek
2 listopada Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad poinformowała o podpisaniu pierwszej umowy na przygotowanie dokumentacji rozbudowy A4. Chodzi o 24-kilometrowy fragment między Dulową a węzłem Balice I, a projekt opracuje katowicka firma Autostrada II za 17,3 mln zł.
Projektant ma przygotować rozwiązania pozwalające dobudować trzeci pas w obu kierunkach, wykorzystując przede wszystkim rezerwę terenu w pasie zieleni między jezdniami. W dokumentacji znajdą się także założenia rozbudowy węzła Rudno, analiza potrzeb dotyczących czterech Miejsc Obsługi Podróżnych – Aleksandrowice, Morawica, Rudno i Grojec – oraz dostosowanie odwodnienia i plan całkowitej rozbiórki bramek w Balicach.
To jednak tylko jeden z trzech fragmentów inwestycji. Dla odcinka Brzęczkowice–Byczyna, liczącego blisko 16 km, katowicki oddział GDDKiA prowadzi osobne przygotowania. Najkorzystniejszą ofertę na dokumentację złożyła warszawska firma Databout, proponując ponad 13,2 mln zł. Jeśli procedura przebiegnie bez przeszkód, projektowanie potrwa 31 miesięcy, a dokumentacja może być gotowa w połowie 2029 roku.
Kiedy kierowcy odczują efekty rozbudowy?
Według obecnego harmonogramu roboty budowlane mają rozpocząć się w 2030 roku, a trzeci pas na odcinku Katowice–Kraków ma powstawać w latach 2030–2032. To wciąż założenia, bo termin będzie zależał m.in. od dokumentacji, decyzji administracyjnych, analiz ruchowych i zapewnienia finansowania.
Osobnego przygotowania wymaga fragment Byczyna–Dulowa. Jego przyszły kształt może być powiązany z planowaną obwodnicą Chrzanowa i Trzebini – jeden z analizowanych wariantów zakłada nowy węzeł Dulowa oraz dodatkowe jezdnie obsługujące ruch lokalny. To oznacza, że ostateczne rozwiązania dla tego odcinka zależą również od decyzji dotyczących sąsiedniej inwestycji.
Na tym nie kończą się przygotowania do zmian na A4. Dla 37-kilometrowego odcinka Sośnica–Brzęczkowice GDDKiA zleciła analizy ruchowe i mikrosymulacje, które mają ocenić natężenie ruchu, przepustowość i możliwe warianty poprawy warunków jazdy. Umowa z firmą Multiconsult opiewa na prawie 3 mln zł, a opracowanie ma powstać w ciągu 16 miesięcy. Na razie nie ma jednak przesądzonej daty ani decyzji o rozbudowie tego fragmentu.
Najważniejsze fakty:
- 15 marca 2027 - koniec koncesji Stalexportu
- 16 marca 2027 - bezpłatny przejazd dla aut osobowych i motocykli
- 24 km, 17,3 mln zł - projekt dla odcinka Dulowa–Balice
- 16 km, 13,23 mln zł - projekt dla odcinka Brzęczkowice–Byczyna
- 2030 - planowany początek budowy trzeciego pasa
- 2 lata - zakładany okres rozbudowy
- 50 tys. pojazdów dziennie - średni ruch na A4 Katowice–Kraków
Redakcja, Marcin Sitko, Fot. Dwxn
